زنگ خطر HSE درباره آلودگی هوا؛ افزایش ریسک ابتلا به بیماری‌های خودایمنی

یافته‌های یک پژوهش علمی جدید نشان می‌دهد که آلودگی هوا، به‌ویژه ذرات معلق ریز، می‌تواند نقش قابل‌توجهی در تضعیف سیستم ایمنی بدن و افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های خودایمنی نظیر لوپوس و آرتریت روماتوئید ایفا کند؛ موضوعی که از منظر بهداشت و ایمنی عمومی (HSE) نیازمند توجه جدی سیاست‌گذاران و نهادهای مسئول است.

براساس این گزارش، دکتر «ساشا برناتسکی»، استاد پزشکی و محقق ارشد دانشگاه مک‌گیل کانادا، اعلام کرده است که نتایج این مطالعه چشم‌انداز تازه‌ای را در درک تأثیر عوامل محیطی، به‌ویژه آلودگی هوا، بر عملکرد سیستم ایمنی بدن فراهم می‌کند. به گفته وی، شواهد علمی رو به افزایشی وجود دارد که نشان می‌دهد عوامل محیطی می‌توانند محرک بروز اختلالات خودایمنی باشند.

در این مطالعه، نمونه‌های خون بیش از ۳۵۰۰ نفر از ساکنان استان انتاریو کانادا مورد بررسی قرار گرفت. پژوهشگران با اندازه‌گیری سطح آنتی‌بادی‌های ضد هسته‌ای (ANA) در خون شرکت‌کنندگان، تلاش کردند ارتباط میان مواجهه طولانی‌مدت با آلودگی هوا و بروز تغییرات غیرطبیعی در سیستم ایمنی را ارزیابی کنند.

آنتی‌بادی‌های ضد هسته‌ای از شاخص‌های مهم بیماری‌های خودایمنی محسوب می‌شوند و افزایش سطح آن‌ها می‌تواند نشانه‌ای از حمله اشتباه سیستم ایمنی به سلول‌ها و بافت‌های سالم بدن باشد؛ پدیده‌ای که اساس شکل‌گیری بیماری‌های خودایمنی را تشکیل می‌دهد.

بر اساس تحلیل داده‌ها، میزان مواجهه افراد با ذرات معلق هوا با استفاده از اطلاعات سامانه‌های پایش آلودگی هوا و آدرس محل سکونت آن‌ها تخمین زده شد. نتایج نشان داد افرادی که در معرض سطوح بالاتر آلودگی هوا قرار داشتند، بین ۴۶ تا ۵۴ درصد بیشتر از سایرین دارای سطح بالای آنتی‌بادی‌های ضد هسته‌ای بودند.

طبق اعلام آژانس حفاظت از محیط زیست ایالات متحده، ذرات معلق ریز موجود در آلودگی هوا قطری معادل ۲.۵ میکرون یا کمتر دارند؛ اندازه‌ای به‌مراتب کوچک‌تر از قطر موی انسان که امکان نفوذ آن‌ها به عمق ریه‌ها و حتی ورود به جریان خون را فراهم می‌کند.

دکتر برناتسکی در این‌باره هشدار داد: این ذرات بسیار ریز می‌توانند پس از ورود به بدن، نه‌تنها سیستم تنفسی بلکه سایر اندام‌ها را نیز تحت تأثیر قرار دهند و از این طریق موجب بروز التهاب مزمن و اختلال در تعادل عملکرد سیستم ایمنی شوند.

از منظر HSE، این یافته‌ها بر ضرورت تقویت اقدامات پیشگیرانه، کنترل منابع آلاینده هوا، ارتقای استانداردهای زیست‌محیطی و افزایش آگاهی عمومی برای کاهش مواجهه با آلودگی هوا تأکید دارد؛ اقدامی که می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری از بیماری‌های مزمن، کاهش هزینه‌های سلامت و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان ایفا کند.

منبع: خبرگزاری مهر