نقش سلامت شغلی و سبک زندگی در پیشگیری از فراموشی و آلزایمر
به گزارش پایگاه خبری حامیان سلامت و ایمنی نیروی کار (HSE) به نقل از ایلنا، دکتر سجاد صادقی، پزشک و متخصص طب ایرانی، با تأکید بر اهمیت سلامت روان و شناختی در چارچوب سلامت شغلی و عمومی، به افزایش شیوع اختلالات حافظه و بیماری آلزایمر در جامعه امروز اشاره کرد و گفت: تفکیک میان «فراموشی» و «آلزایمر» از منظر تشخیص، پیشگیری و مداخلات بهموقع، اهمیت ویژهای در حفظ توان کاری و کیفیت زندگی افراد، بهویژه شاغلان و سالمندان، دارد.
وی با بیان اینکه آلزایمر یک بیماری مغزی پیشرونده است که عمدتاً در سنین بالاتر از ۶۰ تا ۶۵ سال بروز میکند، افزود: این بیماری بهتدریج عملکردهای شناختی مهم مانند تصمیمگیری، قضاوت، تمرکز و استقلال فردی را مختل میکند، در حالی که فراموشی میتواند یک علامت هشداردهنده و قابل برگشت باشد و الزاماً به معنای ابتلا به آلزایمر نیست.
این متخصص طب ایرانی تصریح کرد: فراموشی ممکن است ناشی از عواملی مانند استرسهای شغلی، افسردگی، اضطراب، کمکاری تیروئید، کمبود ویتامینها و املاحی مانند آهن یا فشارهای روانی محیط کار باشد؛ بنابراین رویکرد HSE ایجاب میکند که پیش از برچسبزنی بیماری، بررسیهای علمی و پزشکی دقیق انجام شود.
اهمیت تشخیص زودهنگام در محیط کار و خانواده
دکتر صادقی با اشاره به نشانههای هشداردهنده فراموشی گفت: زمانی که فرد در بهخاطر سپردن اسامی، شماره تلفنها یا وظایف روزمره که پیشتر مشکلی در آنها نداشته دچار اختلال میشود و این روند بهصورت تدریجی تشدید میگردد، بهویژه اگر سابقه آلزایمر در بستگان درجه یک وجود داشته باشد، مراجعه به پزشک ضروری است.
وی افزود: در نظام سلامت شغلی، آگاهیبخشی و کاهش اضطراب ناشی از تشخیص نادرست بسیار مهم است، زیرا اضطراب میتواند خود عاملی برای تشدید اختلالات حافظه باشد.
نقش طب ایرانی و رویکرد سلامتمحور در پیشگیری
این پزشک با بیان اینکه طب ایرانی بر پیشگیری، اصلاح سبک زندگی و ارتقای سلامت تأکید دارد، اظهار داشت: هرچه مداخلات پیشگیرانه در سنین پایینتر و دوران اشتغال آغاز شود، احتمال موفقیت در کنترل و کاهش بروز آلزایمر بیشتر خواهد بود. متأسفانه در مراحل پیشرفته آلزایمر، درمان قطعی وجود ندارد و تمرکز بیشتر بر کنترل علائم و حفظ کیفیت زندگی است.
سبک زندگی سالم؛ محور اصلی سلامت مغز
دکتر صادقی با اشاره به مؤلفههای مهم سبک زندگی سالم در چارچوب HSE گفت:
- تنظیم خواب شبانه (خواب در ساعات ۱۰ تا ۱۱ شب) نقش کلیدی در عملکرد مغز دارد.
- پرهیز از خوابهای مضر مانند خواب بعدازظهر، خواب بلافاصله پس از غذا و خواب دم غروب توصیه میشود.
- سحرخیزی، فعالیت بدنی منظم و ورزش بهویژه در سالمندان موجب بهبود عملکردهای ذهنی میشود.
- کنترل استرسهای شغلی و روانی باعث افزایش تمرکز، یادگیری و حافظه میگردد.
توصیههای تغذیهای در پیشگیری از فراموشی
وی با اشاره به توصیههای تغذیهای طب ایرانی افزود:
- پرهیز از ترشیجات، فستفودها و مواد غذایی حاوی نگهدارندهها برای سلامت مغز ضروری است.
- مصرف خام پیاز و سیر برای افراد دچار فراموشی توصیه نمیشود.
- افرادی با طبع سرد باید از مصرف بیش از حد ماست، دوغ، آب سرد، خیار و گوجهفرنگی پرهیز کنند.
این متخصص طب ایرانی خاطرنشان کرد: جایگزینی تنقلات ناسالم با خوراکیهای مفید مانند مویز، بهویژه برای کودکان و افراد دارای فعالیت ذهنی بالا، نقش مؤثری در تقویت حافظه دارد.
خوراکیهای مفید برای حافظه
به گفته وی، زنجبیل بهعنوان تقویتکننده حافظه شناخته میشود، اما افراد گرممزاج، مبتلایان به آسم یا مصرفکنندگان داروهای ضدانعقاد باید از مصرف آن خودداری کنند. همچنین مربای گل سرخ در کاهش اضطراب و بهبود تمرکز مؤثر است.
خوراکیهایی مانند حریره بادام همراه با هل، دارچین و پودر گل سرخ نیز از منظر طب ایرانی برای تقویت حافظه توصیه میشوند.