روز جهانی سرطان؛ تأکید HSE بر پیشگیری، تشخیص زودهنگام و ارتقای سلامت جامعه

روز جهانی سرطان هر ساله در تاریخ ۴ فوریه (۱۵ بهمن) با هدف افزایش آگاهی عمومی، ترویج فرهنگ پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان مؤثر سرطان در سراسر جهان گرامی داشته می‌شود. این روز به ابتکار اتحادیه بین‌المللی کنترل سرطان (UICC) و با حمایت سازمان ملل متحد، فرصتی مهم برای تمرکز بر یکی از مهم‌ترین چالش‌های حوزه سلامت (Health) در چارچوب HSE به شمار می‌رود.

سرطان یکی از علل اصلی مرگ‌ومیر در جهان و ایران است و به دلیل ارتباط مستقیم آن با سبک زندگی، عوامل محیطی، ایمنی شغلی و سلامت فردی، توجه به آن از اولویت‌های اساسی واحدهای HSE در سازمان‌ها و صنایع محسوب می‌شود. افزایش آگاهی کارکنان و جامعه درباره عوامل خطر، علائم اولیه و راه‌های پیشگیری، نقش مؤثری در کاهش بروز و پیامدهای این بیماری دارد.

اهداف روز جهانی سرطان از نگاه HSE

هدف اصلی روز جهانی سرطان، کاهش چشمگیر بروز بیماری و مرگ‌ومیر ناشی از آن و مقابله با رنج‌های قابل پیشگیری است. این روز با تمرکز بر اصلاح باورهای نادرست، کاهش انگ اجتماعی، ارتقای سواد سلامت و تشویق به رفتارهای سالم، نقش مهمی در سیاست‌های پیشگیرانه HSE ایفا می‌کند.

در این راستا، کمپین‌ها و ابتکارات جهانی متعددی از جمله پویش‌های آگاهی‌بخشی و حمایتی برای بیماران مبتلا به سرطان برگزار می‌شود.

وضعیت سرطان و ضرورت پیشگیری در ایران

در سال‌های اخیر، سرطان به عنوان سومین عامل مرگ‌ومیر در کشور شناخته می‌شود. این موضوع لزوم اجرای برنامه‌های پیشگیری اولیه، غربالگری و آموزش سلامت را بیش از پیش نمایان می‌سازد.

از شایع‌ترین سرطان‌ها در میان زنان ایرانی می‌توان به سرطان سینه، دهانه رحم و تخمدان اشاره کرد و در مردان نیز سرطان‌های معده، روده بزرگ، پروستات و پوست شیوع بالاتری دارند. بسیاری از این سرطان‌ها با عوامل محیطی، تغذیه ناسالم، مصرف دخانیات، کم‌تحرکی و مواجهات شغلی مرتبط هستند که همگی در حیطه کنترل و پایش HSE قرار می‌گیرند.

تشخیص زودهنگام و غربالگری؛ رکن اصلی سلامت

یکی از مهم‌ترین پیام‌های روز جهانی سرطان، تأکید بر تشخیص زودهنگام است. انجام غربالگری‌های منظم، به‌ویژه برای گروه‌های پرخطر، می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در افزایش شانس درمان و کاهش هزینه‌های انسانی و اجتماعی بیماری داشته باشد.

روش‌هایی مانند آزمایش‌های خون، تصویربرداری، اندوسکوپی و بیوپسی، ابزارهای مؤثری در شناسایی به‌موقع سرطان هستند که آگاهی از آن‌ها باید در برنامه‌های آموزشی HSE گنجانده شود.

نقش سبک زندگی و تغذیه سالم در چارچوب HSE

تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پرهیز از مصرف دخانیات و مواد غذایی فرآوری‌شده، از مهم‌ترین عوامل کاهش خطر ابتلا به سرطان محسوب می‌شوند. استفاده از میوه‌ها، سبزیجات، غلات کامل، مواد غذایی سرشار از آنتی‌اکسیدان و کاهش مواجهه با عوامل زیان‌آور محیطی، از توصیه‌های کلیدی HSE برای حفظ و ارتقای سلامت کارکنان و جامعه است.

جمع‌بندی

گرامیداشت روز جهانی سرطان، فرصتی ارزشمند برای تأکید بر نقش HSE در پیشگیری، آموزش و ارتقای سلامت است. افزایش آگاهی، انجام معاینات دوره‌ای و اصلاح سبک زندگی می‌تواند به‌طور چشمگیری از بروز و پیامدهای این بیماری بکاهد و گامی مؤثر در جهت توسعه پایدار سلامت در جامعه و محیط‌های کاری باشد.

نویسنده:شرکت مهندسی دیباگستران صنعت