ارتقای شاخصهای HSE کشور در گرو رویکرد علمی به مهار آلایندههای هوا؛ پیوند دانشگاه و صنعت برای حفاظت از سلامت جامعه
رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در نشست هماندیشی دولت و دانشگاه، مهار آلودگی هوا را اولویت کلیدی در صیانت از سلامت عمومی و محیطزیست (HSE) دانست و بر بهرهگیری از مدلسازیهای علمی، نوسازی ناوگان فرسوده و توسعه انرژیهای پاک تأکید کرد.
به گزارش پایگاه خبری حامیان سلامت و ایمنی نیروی کار به نقل از روابط عمومی سازمان حفاظت محیطزیست، کارگروه مشترک همکاری دولت و نهادهای دانشگاهی با هدف استقرار نظام مدیریت علمی کاهش آلودگی هوا صبح امروز (دوشنبه) با حضور شینا انصاری، معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، یوسف حجت، رئیس دانشگاه تربیت مدرس و رئیس کارگروه، و جمعی از نخبگان و استادان برجسته حوزه مهندسی محیطزیست و بهداشت حرفهای به میزبانی این سازمان برگزار شد.
پیوند دانش تخصصی با تصمیمگیریهای کلان حوزه سلامت و محیطزیست (HSE)
شینا انصاری در این نشست با قدردانی از مشارکت نخبگان دانشگاهی، آلودگی هوا را یکی از جدیترین ابرچالشهای زیستمحیطی و تهدیدکننده سلامت عمومی جامعه برشمرد و اظهار داشت: «استقرار نگاه دانشبنیان و مبتنی بر ارزیابی ریسکهای بهداشتی، ضرورتی انکارناپذیر در مدیریت محیطزیست است. سازمان حفاظت محیطزیست، استفاده از مشاورههای تخصصی استادان دانشگاه را بهمنزله پشتوانه راهبردی تصمیمسازیهای اجرایی قلمداد میکند.»
وی با اشاره به نتایج پیمایشهای اجتماعی نهاد ریاستجمهوری در سال ۱۴۰۳ تصریح کرد: «مطالبه جدی جامعه برای هوای پاک، مسئولیت ما را در بهبود شاخصهای زیستمحیطی دوچندان میکند. شناخت ابعاد چندگانه این معضل و استفاده از تجارب موفق پیوند دولت و دانشگاه در حوزه مدیریت منابع آب، نقشه راه ما در مهار آلایندههای جوی خواهد بود.»
دستاوردهای کاهش ریسکهای زیستمحیطی: از سوخت پاک تا پایش دیاکسید گوگرد
رئیس سازمان حفاظت محیطزیست با اشاره به تنگناهای ناشی از ناترازی انرژی و تحریمها خاطرنشان کرد: «با وجود محدودیتهای اقتصادی، فرآیندهای کنترلی و پیشگیرانه HSE متوقف نشده است. یکی از مهمترین اقدامات، توزیع حدود ۴۲۰ میلیون لیتر مازوت کمگوگرد در سال گذشته در نیروگاههای مجاور کانونهای جمعیتی بود. این اقدام بهویژه در نیروگاه شازند سبب شد روزهای آلوده ناشی از گاز سمی دیاکسید گوگرد (SO2\text{SO}_2SO2) در کلانشهر اراک از ۲۸ روز در سال ۱۴۰۳ به ۲ روز در سال ۱۴۰۴ کاهش یابد که نمادی از کاهش ریسکهای تنفسی و مخاطرات سلامت شهروندان است.»
وی همچنین با تأکید بر لزوم اسقاط کانونهای متحرک انتشار آلاینده افزود: «طی دو سال گذشته بالغ بر ۶۵۰ هزار دستگاه خودروی فرسوده اسقاط شده و با اصلاح آییننامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، محرکهای تشویقی نوینی برای تسریع در چرخه بازیافت و نوسازی ناوگان فراهم شده است.»
نوسازی ناوگان، نظارتهای فنی و استانداردهای سختگیرانه صنعتی
انصاری برنامههای محوری در حوزه پایش منابع متحرک را شامل موارد زیر برشمرد:
- نوسازی ناوگان سنگین و کشندهها: جایگزینی خودروهای تجاری بالای ۵۰ سال از طریق مکانیزم گواهیهای صرفهجویی انرژی.
- برقیسازی حملونقل عمومی و تجاری: ورود خودروهای الکتریکی و هیبریدی به ناوگان خدمات شهری و تاکسیهای اینترنتی، همراه با جایگزینی و اسقاط ۲۰ هزار دستگاه موتورسیکلت فرسوده با مدلهای برقی استاندارد.
- الزام استانداردهای فنی و کنترل کیفی: اجباریشدن استفاده از کاتالیستهای استاندارد، تشدید نظارتها در انتهای خطوط تولید خودروسازان و یکپارچهسازی سامانههای معاینه فنی کشور مبتنی بر سامانههای برخط دولت الکترونیک.
جهش ۴۰۰ درصدی انرژیهای تجدیدپذیر؛ گامی بهسوی کربنزدایی و اقتصاد سبز
معاون رئیسجمهور گذار به انرژیهای پاک را راهکاری بنیادین در راستای کاهش ردپای کربن و آلودگیهای صنعتی دانست و اعلام کرد: «ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر کشور از حدود ۱٬۲۰۰ مگاوات در ابتدای سال ۱۴۰۳ با جهشی چشمگیر به مرز ۶٬۰۰۰ مگاوات رسیده است که نقشی بنیادین در کاهش انتشار گازهای گلخانهای و سوختهای فسیلی ایفا میکند.»
ضرورت انسجام سازمانی و اولویتبندی راهکارها بدون ایجاد ساختارهای موازی
انصاری با تأکید بر پیگیری مصوبات ۱۴ جلسه کارگروه ملی کاهش آلودگی هوا در دولت چهاردهم یادآور شد: «راهکارهای ارائهشده توسط نخبگان دانشگاهی باید در قالب برنامههای کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت با تکیه بر اقدامات کمهزینه و پربازده (بر پایه سیاهه انتشار آلایندهها) تدوین شود و وظایف بدون موازیکاری در چارچوب صلاحیت قانونی دستگاههای اجرایی عملیاتی گردد.»
وی در پایان تأکید کرد: «حل چالشهای ریشهدار محیطزیستی نیازمند برنامهریزی گامبهگام، پایش مداوم شاخصها و همافزایی همهجانبه میان دستگاههای حاکمیتی، دانشگاهها و بخش صنعت برای تضمین حق برخورداری جامعه از محیطزیست سالم و ایمن است.»